Laatste onderwerpen
» Atataya stelt zich voor...
van Abracadavra 2015-02-01, 20:58

» Eetbare planten kweken in niet verwarmde binnenruimte?
van Linder 2015-01-27, 23:26

» Boomstronken
van Linder 2015-01-27, 23:25

» wanneer Yakon appelwortel oogsten?
van Linder 2015-01-27, 22:26

» groenten wassen op grotere schaal
van Linder 2015-01-27, 22:24

» Paw Paw Asimia triloba
van Linder 2015-01-27, 22:21

» Ugni molinae - Chilean Guava
van Linder 2015-01-27, 22:19

» Vijgcactus, babaco papaya, jujube, guave, acca, gele kiwi, Japanse krentenboom, kakiboom
van Linder 2015-01-27, 22:16

» Lotte's droomtuintje
van Linder 2015-01-27, 22:07

» Aardamandel?
van Linder 2015-01-27, 22:04


forest gardening

Vorige onderwerp Volgende onderwerp Go down

forest gardening

Bericht van Linder op 2010-12-25, 18:44

Een onderwerp over forest gardening kan natuurlijk niet achterblijven.

Om te beginnen met een klein beetje uitleg voor degenen die nieuw zijn met permacultuur.

Voor Mollison met zijn ideeën over permacultuur naar buiten kwam bestudeerde hij jarenlang het bos en de jungles van australie en tasmanie. Veel lessen die uit de natuur zijn geleerd komen uit de observaties in bossen. Van de opbouw van bodem tot de verschillende lagen begroeiing, de wederzijdse samenwerking tussen verschillende soorten en het werken met ecologische successie.

Om te beginnen met natuurlijke successie, oftewel de opvolging van plantensoorten in een ecologie. Als er wordt gepraat over 'working with nature, not against' dan gaat dit o.a. over gewoonte om eenjarige gewassen te telen. In de natuurlijke successie zijn eenjarige planten pioniers, die gauw plaatsmaken voor opvolgers. Om pioniersvegetaties te behouden wordt geploegd, gemest en veel gewied (of met troep gespoten) om andere pioniers te onderdrukken. Wanneer je niet ingrijpt zal de natuur zich ontwikkelen tot een climaxvegetatie. In de meeste gebieden bos of jungle, op sommige plekken in de wereld prairie.

In de normale ecologie in onze regio's zal er, wanneer er door brand of stormschade, of bulldozers, tractors of vee, de bodem is beschadigd en kaal wordt achtergelaten een natuurlijke ecologie op gang komen. En wanneer dit met rust gelaten wordt zal hier een bepaalde opvolging van planten plaatsvinden. Het begint met 1 jarige pioniers die tegen heftige omstandigheden kunnen. Deze pioniers kennen wij als onkruid, vele ervan zijn eetbaar of medicinaal, maar ze kennen vaak nog meer functies. In de natuur vervullen veel onkruiden/pioniers reparerende functies aan de bodem. Zo kunnen distels compacte grond losmaken, en andere planten met hun wortels op zanderige en verarmde gronden de bodem en haar voedingsstoffen bij elkaar houden. Veel pioniers zoeken en verzamelen mineralen en andere voedingsstoffen die vervolgens beschikbaar worden gemaakt voor opvolgende planten wanneer ze aan het einde van het jaar verteren.

Sommige tuiniers voeren jarenlang strijd tegen een bepaald onkruid zonder stil te staan bij het natuurlijke groeipatroon waar die plant deel van uitmaakt. Elk jaar weer wordt gespit en rijke giften oplosbare mest aande planten gegeven, er wordt kale grond gehandhaafd en los gewoeld. Hiermee de perfecte omstandigheden creeërend voor de pioniers.

Voor sommigen zit er toch enige ironie in een verwoedde tuinier die ieder jaar met die handelingen die zijn bedoeld om van een onkruid af te komen, zij de perfecte omstandigheden ervoor creeërt om weer terug te keren.

In de natuur komt kale grond nauwelijks voor en wordt ze zou gauw mogelijk bedekt met eenjarige pioniers, die worden opgevolgd door grotere planten die weer worden opgevolgd door struikige (vaak doornige) planten. Met de tijd neemt de begroeiing dicht op de bodem af en wordt ze meer en meer bedekt met dode bladeren en takken. Onder bescherming van stekelige struiken kunnen de boompjes opgroeien, en naarmate de bomen ouder worden maken de jonge en snelgroeiende, vaak stikstof fixerende, boompjes plaats voor langzamer, maar groter groeiende bomen. Een vaardige permaculturist zal een stuk grond kunnen begeleiden naar een op de natuurlijke ecologie gebaseerd bossig landschap dat een rijkdom aan voedsel produceert. Bovendien zal zij alle succesieve fases begeleiden en ook optimaal laten produceren. Door bijvoorbeeld natuurlijke processen te versnellen en soorten te introduceren die passen in de bijbehorende fase, en bovendien een oogst opleveren.

Naast het werken met successie zijn er nog wat belangijke lessen geleerd uit het bos. Eén daarvan is de natuurlijke kringloop. Er is geen afval in een bos, ook is er geen noemenswaardige import. Het overgrote deel van biomassa wordt gevormd uit zonne-energie en gassen zoals stikstof in de lucht. Het nabootsen hiervan, en het in kringloop brengen van alle elementen in je leven of tuin minimaliseerd je ecologische afdruk. De bekendste techniek waarin dit tot uiting komt is het mulchen. Dood organisch materiaal op de bodem verzamelen om de bodem te bemesten, beschermen tegen erosie, vorst en uitdroging. Bovendien zorgt het bodemleven dat hierin ontstaat voor de ideale bodemstructuur, een humusrijke krummelige vochtvasthoudende bodem.

Een andere les is de efficientie in tijd en ruimtegebruik, het stapelen in tijd en ruimte. In de natuur wordt iedere 'niche', iedere kans of gelegenheid gebruikt. Onder een grote boom groeit vaak een kleinere boom, waar struiken omheen staan en kleinere planten of bloemen. Elke plant gebruikt een ander stukje ruimte om licht te vangen of aarde te doorwortelen. In ons eetbare bos proberen we om te zorgen voor een zo groot mogelijke voedselproductie (zorg voor mensen), en we proberen dus ook ieder stukje ruimte te gebruiken. We maken we onderscheid dussen planten die oogst geven uit de volgende 7 groeilagen:
1 Hoge bomen
2 lage bomen
3 struiken
4 kruidlaag (meeste groenten en kruiden)
5 wortelgewas
6 kruipers
7 klimmers.

Ook is er de laatste jaren steeds meer aandacht voor het experimenteren met plantengildes, maar daarover is een eigen topic.

In de tropen is het regenwoud het meest productief. Een dichte groene opeenstapeling van allerlei gewassen die voedsel produceren is door permaculturisten in de tropen al snel ontwikkeld. Omdat de zon zo intens is kunnen ook onder de grote bomen als ze dicht op elkaar staan allerlei andere gewassen groeien. In gematigde klimaten zoals nederland is het echter te donker in de boskern. De meest productieve plek kwa biomassa is in ons klimaat is de bosrand, waar optimaal gebruikt kan worden gemaakt van het invallende licht. Hier komen zowel de soorten die in het bos leven en de soorten die in het veld leven voor.

In nederland zou je dus strikt gezien niet bezig zijn met eetbare bostuinen maar eetbare bosrandtuinen. Door bijvoorbeeld fruit en notenbomen verder van elkaar te plaatsen en te voorzien van een onderplant van struiken, en ertussen groente fruit en kruiden te telen kun je de opbrengst van een stuk grond diverser en groter maken.

De bostuin is niet alleen voor degenen met genoeg grond voor een zone 2 of 3 een interessant model. Ook in de stad kun je een deel van de tuin, of zelfs geveltuin en balkon hierop gebaseerd inrichten. Allerlei fruitboompjes op zwakgroeiende onderstam maken dit ook interesant als je maar heel weinig ruimte hebt.
Op een balkon in Amsterdam is Alsex begonnen met een ontwerp gebaseerd op bordrandtuin-ideeën

Ik zal binnenkort eens wat foto's verzamelen/plaatsen van plekken waar bosrandtuinen door de permacultuurschool zijn aangelegd, zoals het zuiderpark en madestein in den Haag.

Wie heeft er mooie foto's van forest gardens in nederland? Je eigen of van plekken die je hebt bezocht...
Wie weet plekken die de moeite van het bezoeken waard zijn?

Ervaringen, tips, vragen... deel ze met de rest!
avatar
Linder
Admin

Aantal berichten : 633
Registratiedatum : 21-11-10

Profiel bekijken http://permacultuur.actieforum.com

Terug naar boven Go down

Vorige onderwerp Volgende onderwerp Terug naar boven


 
Permissies van dit forum:
Je mag geen reacties plaatsen in dit subforum